De impact van cultuursensitieve psychische zorg op mensen met een vluchtverleden

Asielzoekers, vluchtelingen, ontheemden en statushouders nemen vaak al vóór hun aankomst in Nederland psychische belasting mee door ingrijpende ervaringen in hun land van herkomst of tijdens de reis. De klachten die zij ervaren, zijn vaak gelaagd: trauma’s uit het land van herkomst, ontwrichtende ervaringen tijdens een lange, moeilijke reis en de voortdurende onzekerheid en angst in het nieuwe thuisland. Deze combinatie maakt deze nieuwkomers kwetsbaar, en juist daarom zouden zij cultuursensitieve psychische zorg moeten krijgen die werkelijk aansluit bij hun leefwereld. Bij hun taal, hun culturele achtergrond en hun referentiekader. 

Een zware last

Mensen met een vluchtverleden hebben vaak geweld, verlies, armoede of politieke onderdrukking meegemaakt. Sommigen hebben familieleden achtergelaten, anderen hebben gevaarlijke routes afgelegd of maanden in onzekerheid geleefd. Eenmaal in Nederland stopt die spanning niet. Er is bureaucratische stress, angst voor afwijzing, financiële druk, eenzaamheid en het gevoel niet welkom te zijn of nergens echt bij te horen. Deze opeenstapeling van ervaringen leidt vaker dan gemiddeld in Nederland tot depressie, angstklachten, slaapproblemen of posttraumatische stress. Volgens onderzoek krijgt 13-25% van de vluchtelingen te maken met PTSS en/of depressie (Gezondheidsraad, 2016).

Voor deze cliënten is het al een enorme stap om hulp te zoeken. De drempel wordt nog hoger wanneer ze hun verhaal moeten doen in een taal die ze niet goed (genoeg) beheersen: Misverstanden tijdens intakegesprekken, moeite met het verwoorden van klachten of angst om verkeerd begrepen te worden, leiden tot onderdiagnostiek, uitval of het vermijden van zorg.

Taal en cultuur als fundament van vertrouwen

Als mensen zo ver komen om hulp te zoeken, is het noodzakelijk hen zo snel mogelijk vertrouwen te geven. Vertrouwen begint bij taal en bij culturele herkenning. 

In de moedertaal kunnen mensen hun emoties precies verwoorden, zonder te zoeken naar woorden of bang te zijn dat ze verkeerd begrepen worden. Cliënten hoeven niet te vertalen wat eigenlijk onvertaalbaar voelt. Schaamte, verdriet, rouw; bij zulke beladen onderwerpen moet je in je moedertaal kunnen spreken. Met de juiste nuance en vanuit het gevoel dat men zichzelf mag zijn. 

Psychische klachten worden in verschillende culturen anders beleefd en benoemd. Waar de ene cliënt spreekt over “een warme steen in het hoofd”, vertelt een ander over lichamelijke pijn of spirituele ontregeling. Signalen herkennen is op deze manier vaak lastig en frustratie, onderdiagnostiek of uitval ligt op de loer. 

Een psycholoog of POH-GGZ die deze culturele betekenissen begrijpt, dezelfde taal spreekt en letterlijk en figuurlijk begrijpt waar een cliënt vandaan komt, maakt hier een wereld van verschil. Het is geen luxe, maar een voorwaarde voor effectieve zorg. Migranten en vluchtelingen die zich gezien voelen, zullen veel sneller zorg accepteren, langer in behandeling blijven en meer regie ervaren. 

Cultuursensitieve psychische zorg is een logische, menselijke keuze

Het bieden van psychische zorg in de taal en passend bij de culturele achtergrond van de cliënt is een maatschappelijke keuze die laat zien wat voor samenleving we willen zijn. Het is een menselijke, logische keuze om ook de meest kwetsbaren in een samenleving toegang te geven tot goede cultuursensitieve psychische zorg, en zo de kwaliteit van leven te vergroten. Na alles wat zij hebben meegemaakt is het vinden van veiligheid en vertrouwen in zorg cruciaal voor herstel. Dat is winst voor de cliënt, voor de zorg en voor de maatschappij als geheel. 

Een vrijblijvend gesprek over de mogelijkheden

We kunnen migranten en vluchtelingen de beste psychische zorg bieden, door samen te werken met professionals die hun taal en culturele achtergrond delen. Dit is niet alleen goed voor de cliënt, ook voor de professional en voor de maatschappij. Met een database van ruim 1300 anderstalige, goed opgeleide GGZ-professionals in Nederland én met de laagdrempelige, flexibele arbeidsconstructies die PsyGlobal biedt, is er geen reden meer om dit niet te doen. Laat zien wat voor samenleving we willen zijn. 

Neem vrijblijvend contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken via info@psyglobal.org 

 

Herman Nugteren, bestuurder bij Trauma Care Company, over improviseren en doen wat je kunt

“Ik was chauffeur. Potverdorie, die mensen zaten allemaal in vakantiekampen ergens achteraf in de polder. Er was geen buslijn, helemaal niks. Dus ik reed in het begin de Oekraïense hulpverleners rond. Dan zat ik in een of andere kroeg te wachten tot ze klaar waren en dan haalde ik ze op en dan bracht ik ze weer naar het volgende vakantiepark of opvanglocatie.” 

Vanaf het moment dat de eerste Oekraïense ontheemden in Nederland aankwamen stond Herman Nugteren met zijn team van Oekraïense coaches bij Trauma Care Company klaar om hen te begeleiden. Drie jaar later doet hij dat nog steeds, met alle uitdagingen die daarbij komen kijken. “In het begin is het alle zeilen bij, maar mijn zeilen zelf moeten niet gaan scheuren.” 

Een gesprek tussen PsyGlobal en de initiatiefnemer van Trauma Care Company, Herman Nugteren. 

 

Trauma Care Company, drie initiatieven

Toen tien jaar geleden grote groepen Syrische vluchtelingen naar Nederland kwamen, werden gemeenten volledig overvallen. Er was nauwelijks beleid of kennis over de impact van oorlog en ontheemding, terwijl de zorgen over getraumatiseerde kinderen en ouders groot waren.

Herman werkte op dat moment, na jarenlange ervaring als hulpverlener in oorlogsgebieden, in de Nederlandse jeugdzorg. Vanuit de urgentie die hij zag, richtte hij Trauma Care Company op, een organisatie die zich specialiseert in trauma-sensitieve begeleiding van zowel kinderen als volwassenen.

Het was ook duidelijk dat er veel behoefte was aan kennis en deskundigheid bij professionals. Samen met Anne van den Ouwelant, die op dat moment werkzaam was in de favela’s van Rio, richtte Herman Trauma Company op: een opleidingsinstituut voor professionals in onder meer het onderwijs, de zorg, het COA en Defensie, gericht op trauma-sensitief werken.

En tenslotte was er Kinder Company, voor kinderen van 0 tot 5 jaar, opgericht samen met Simone Smaal, voormalig collega van Herman uit de jeugdzorg. In deze levensfase spreken we meestal nog niet van trauma, maar zijn er vaak wel zorgen over gedrag, hechting of ingrijpende ervaringen.

Zo groeiden vanuit de praktijk drie samenhangende initiatieven, ieder met een eigen focus, maar met dezelfde missie: het bieden van veilige, deskundige ondersteuning aan mensen die zijn geraakt door trauma.

Na een aantal jaar nam de focus op (Syrische) vluchtelingen af, tot voor kort was nog maar 10% van het werk van Trauma Care Company gericht op deze doelgroep. Tot de oorlog in Oekraïne begon en Herman en zijn team hetzelfde zagen gebeuren als met de Syriërs: Gemeenten werden weer verrast met een doelgroep die ze niet kenden en een situatie waar nog geen beleid voor was.

Herman ging direct op zoek naar Oekraïense zorgprofessionals, nog vóór er concrete aanvragen lagen. Met de komst van de eerste aanvragen werd het echt pionieren en reed Herman zelf zijn team rond door de regio. “Potverdorie, die mensen zaten allemaal in vakantiekampen ergens achteraf in de polder. Er was geen buslijn, helemaal niks. Dus ik reed in het begin de Oekraïense hulpverleners rond.” Het aantal aanvragen voor hulp groeide en daarmee groeide ook het Oekraïense team, onder andere met de hulp van PsyGlobal. Inmiddels heeft Herman twaalf coaches in dienst die Oekraïense cliënten begeleiden en stabiliseren. 

 

Begeleiden versus behandelen

Het is geen behandeling die het team van Trauma Care Company aanbiedt, het is begeleiding. Coaches proberen de constante alarmbellen in het hoofd van cliënten tot rust te brengen, of op zijn minst onder controle te krijgen.

Het team van Trauma Care Company wordt ingezet door gemeenten en opvanglocaties in de regio centraal Nederland wanneer bewoners psychische klachten hebben. Herman: “In het begin noemden we onze mensen psychologen. Maar onze psychologen mogen niet behandelen, alleen stabiliseren.” De verwachtingen waren daardoor veel te hoog. Daarom noemt Herman zijn mensen nu ‘coaches’. “En natuurlijk zijn het coaches met een vaak universitaire achtergrond [..] en therapeutisch aan het werk gaan, maar we mogen het zo niet noemen in Nederland.” 

Als Trauma Care Company op locatie komt, staan cliënten al in de overdrive. Stabiliseren of begeleiden haalt dan even de druk van de ketel, maar eigenlijk zouden al deze cliënten, vroeg of laat, een behandeling gegund moeten krijgen binnen de GGZ. Volgens Herman is daar nog veel te weinig aanbod. Zijn team krijgt te maken met zware psychische problemen, maar kan mensen onvoldoende doorverwijzen. Herman pleit voor veel minder regels. Zijn mensen, maar ook andere coaches en social workers die bijvoorbeeld werken via PsyGlobal, moeten gewoon zelf kunnen behandelen en niet hoeven wachten op die ingewikkelde GGZ-route. 

 

Grenzen aan inzetbaarheid

Deze zware, onbehandelbare gevallen trekken een wissel op Herman’s team. De coaches hebben het zelf niet makkelijk, en krijgen daarnaast te maken met zware problemen van cliënten die ze niet kunnen oplossen. “In het begin is het alle zeilen bij, maar mijn zeilen zelf moeten niet gaan scheuren.” Herman is zuinig op zijn mensen. Dat begint al bij de voorbereiding: In de vacaturetekst wordt al eerlijk verteld dat het zwaar en eenzaam werk is. De coaches zijn veel op pad, werken alleen en komen vaak mensen tegen die helemaal geen hulp willen aanvaarden. Voor nieuwe medewerkers organiseert Trauma Care Company een informatiemiddag waar ze nog verder worden voorbereid op het inhoudelijke werk. Vaak hebben de psychologen in Oekraïne vooral ervaring opgedaan met echtscheidingen en bedplassende kinderen. Thema’s van ‘de rijken’, die totaal niet overeenkomen met de problematiek van Oekraïense ontheemden in Nederland. Daar wil Herman zijn mensen graag goed op voorbereiden. 

Elke Oekraïense medewerker is gekoppeld aan zowel een Nederlandse SKJ-geregistreerde collega als een Oekraïense collega.. Daarnaast organiseert Trauma Care Company wekelijks supervisie, maar alsnog merkt Herman dat de mensen soms moeilijk overeind blijven. Ook binnen het Oekraïense team heerst natuurlijk het taboe op praten over psychische problemen, dus wordt er continu gezocht naar manieren om elkaar te ondersteunen. 

 

Hoe nu verder? 

Het Oekraïense team van Trauma Care Company blijft uitbreiden. Volgens Herman gaat de toestroom van Oekraïeners alleen maar toenemen, en zal de vraag naar psychische hulp ook stijgen. “In het begin kregen we geen aanmeldingen. Maar vanuit de wetenschap klopt dat ook, want iedereen wil bed, huis, veilig, klaar. […] Dan krijg je eerst de ‘GGZ-mensen’, die al met problemen deze kant op kwamen en die steeds instabieler worden. […] En nu zie je de mensen die stabiel binnenkwamen, maar die instabiel beginnen te worden door de situatie.” En dat worden er steeds meer. 

De mogelijkheid om deze mensen door te verwijzen naar een psycholoog in de regio is echter cruciaal. Volgens Herman is de vraag naar gespecialiseerde GGZ-behandelaars enorm. “Wij zitten er bovenop en zien dagelijks hoeveel behoefte er is aan passende behandeling,” zegt hij. “Er is geen enkele opvanglocatie waar niet minimaal vier of vijf bewoners zijn die eigenlijk direct doorverwezen zouden moeten worden naar een psycholoog.”

 

Bent u geïnteresseerd om samen te werken met een Oekraïense psycholoog in uw organisatie of instelling? Neem dan vrijblijvend contact met ons op via info@psyglobal.org. We denken graag met u mee.

 

Julia Samsonova, over de kracht van samenwerken met Oekraïense psychologen

Julia Samsonova is een Oekraïense psycholoog, werkzaam bij zowel twee gemeenten in Limburg als bij KL-IK, een hulporganisatie in Sittard.

Frustratie

Julia kwam naar Nederland kort na het uitbreken van de oorlog. Al snel wilde ze aan de slag om haar kennis en ervaring in te zetten voor landgenoten, maar dat bleek erg lastig. Het was frustrerend dat ze overal waar ze solliciteerde te horen kreeg dat ze toch echt Nederlands moest spreken, wat ze uiteraard na een paar maanden in Nederland nog niet kon. Ze merkte dat Nederlandse organisaties nog niet goed wisten wat ze met de situatie rondom Oekraïeners aan moesten. Niemand wist hoe lang Oekraïeners zouden blijven, wat voor problematieken er speelden, of en hoe mensen hier konden werken. De focus lag op korte termijn basisbehoeften: opvangplekken, voedsel- en kledingvoorzieningen, onderwijs. Julia: “Ik belde gemeenten, huisartsen, ‘hier ben ik, ik ben psycholoog, ik weet dat jullie veel Oekraïense cliënten hebben, ik kan ze helpen, ik spreek hun taal, laten we samenwerken, laten we iets doen’ maar niemand wist hoe het moest.” Pas na een jaar kwam Julia in contact met PsyGlobal en startte ze als psycholoog bij de Gemeente Venlo en bij GGZ-organisatie BOEI Limburg. 

Het belang van een sterke band

Volgens Julia is het voor Oekraïeners veel belangrijker om een sterke band op te bouwen met hun therapeut dan voor Nederlanders. Daarom is het volgens haar ook zo goed voor specifiek Oekraïeners om met een Oekraïense ggz-professional te werken. “Wij spreken dezelfde taal en delen dezelfde cultuur en mentaliteit als onze cliënten,” legt ze uit. “Dat schept vertrouwen en is cruciaal in de therapie.” 

Gemiste kans 

Ze ziet het als een enorme gemiste kans om de unieke talenten van Oekraïense professionals niet in te zetten voor de behandeling van de vele Oekraïense cliënten. “Er zijn zoveel ervaren Oekraïense specialisten in Nederland.” Julia pleit voor meer flexibiliteit bij Nederlandse organisaties. De samenwerking met Oekraïense psychologen bij veel Nederlandse organisaties gaat prima, ook als ze geen Nederlands spreken. Het zou volgens Julia geen eis moeten en hoeven zijn. Gelukkig merkt ze dat steeds meer organisaties wel open staan voor anderstalige psychologen, een goede ontwikkeling. 

Investeer in de onboarding

Het Nederlandse zorgsysteem is moeilijk te doorgronden. Dat vinden wij Nederlanders zelf ook, maar dat is het helemaal als je hier vanuit het buitenland komt werken. Julia is in het begin best wel in het diepe gegooid. “Toen ik begon, miste ik uitleg over hoe het systeem werkte: welke documenten ik nodig had, hoe ik cliënten moest registreren,” zegt ze. “Ik ben gewoon begonnen.” Julia stelt voor om nieuwe collega’s een goede introductie te geven en de belangrijkste regels en procedures uit te leggen. “Het is belangrijk dat we de regels goed volgen, dat we de juiste stappen zetten.” 

Julia is onder de indruk van de Nederlandse cultuur van leren en ontwikkelen. “Het is hier normaal om steeds nieuwe dingen te leren, trainingen te volgen, jezelf verder te ontwikkelen.” Via PsyGlobal volgde Julia een training in PTSS en CBT, en een Nederlandse taalcursus. Al met al heeft haar ervaring met het Nederlandse systeem haar professioneler, flexibeler en ruimdenkender gemaakt. Het bieden van psychische hulp aan landgenoten hielp haar bovendien ook om zelf haar ervaringen met de oorlog te verwerken. En daar is ze erg dankbaar voor. 

 

Lees ook het interview met Corma Poelen, de regiebehandelaar van Julia bij BOEI Limburg: PsyGlobal in gesprek met: Corma Poelen, GZ-psychologe bij BOEI-Limburg

 

Olga Kurek, over de unieke waarde van Oekraïense GGZ-professionals

Onlangs interviewde PsyGlobal Olga Kurek, een Oekraïense ggz-professional, over haar ervaring en inzichten in het werken binnen de Nederlandse GGZ. Haar verhaal laat zien waarom Oekraïense ggz-professionals een waardevolle bijdrage kunnen leveren aan de Nederlandse geestelijke gezondheidszorg.

Olga Kurek is een 35-jarige Oekraïense ggz-professional uit Amsterdam. Drie jaar geleden verhuisde ze naar Nederland, samen met haar man en hond, vlak voor het uitbreken van de oorlog. 

Voordat Olga naar Nederland kwam, woonde ze in verschillende landen in Europa en de VS, waar ze studeerde en werkte in corporate finance en management consulting. Na jaren in een corporate omgeving maakte ze de bewuste keuze om over te stappen naar coaching en psychologie. Ze volgde een opleiding aan een coachingsacademie in Australië (“Online, want het was een beetje te ver weg en ik hou niet van grote dieren”) en deed daarnaast een bachelor psychologie aan een universiteit in Odessa, Oekraïne om een diepgaander begrip van de menselijke psyche te krijgen. Ook volgde ze een geaccrediteerde CBT opleiding voor coaches en counselors.

Andere wegen naar een carrière in de geestelijke gezondheidszorg

Toen de oorlog uitbrak, voelde Olga zich niet meteen geroepen om haar achtergrond in de psychologie in te zetten voor het werken met Oekraïense vluchtelingen in Nederland. Ze voelde zich onzeker over haar kennis en vond dat ze niet voldoende was voorbereid. Wel werkte ze een tijd als projectmanager voor PsyGlobal, waar ze haar vaardigheden gebruikte om indirect haar landgenoten te helpen. In deze rol ontdekte ze andere mogelijkheden om te werken in de geestelijke gezondheidszorg, naast het werken als basispsycholoog in een GGZ-instelling.

Tegenwoordig werkt Olga als counselor/mental health coach (“Ik probeer niet te veel aan titels vast te houden. Ik bied psychologische ondersteuning aan Oekraïense vluchtelingen.”) voor de Rotterdamse Stichting Mano. Ze werkte ook bij een van de grootste Nederlandse GGZ-instellingen, waar ze preventieve psychologische ondersteuning gaf aan werknemers van Nederlandse organisaties.

De toegevoegde waarde van Oekraïense psychologen

Olga heeft een duidelijk beeld van de toegevoegde waarde van Oekraïense professionals in Nederlandse organisaties: “Ik denk dat een Nederlandssprekende, Engelssprekende of andere professional meer dan gekwalificeerd is om Oekraïners te helpen. Maar ik denk dat Oekraïners liever door Oekraïners geholpen willen worden en dat ze Oekraïners meer vertrouwen als professionals.” Het hebben van een Oekraïenssprekende psycholoog laat zien dat uw organisatie openstaat voor mensen in nood, en deze mensen zullen hulp komen vragen, zegt Olga. “Ze zullen de barrières overwinnen om bij een Oekraïense psycholoog in jouw organisatie te komen.”

Deze barrières zijn volgens Olga minder makkelijk te overwinnen als het niet een Oekraïense psycholoog betreft: “Het is anders voor hen (Oekraïense cliënten) als ze door alle systemische uitdagingen heen moeten (een onbekend zorgsysteem, verzekeringskwesties, lange wachttijden) en uiteindelijk daar zitten met een tolk of een persoon die geen emotionele band heeft met het land en misschien niet begrijpt wat het nu betekent om hier te zijn, zo ver weg, of om iemand te verliezen.”

Promoot de aanwezigheid van Oekraïense zorgprofessionals 

Op het moment dat er een Oekraïense professional bij uw organisatie gaat werken, zorg er dan voor dat iedereen dat weet. Breng het nieuws breed naar buiten, mensen zullen komen. Olga is zeven maanden geleden begonnen met haar werk bij Stichting Mano. Er is geen dag voorbij gegaan dat ze geen cliënten heeft gezien, en dat alleen in Rotterdam. Het aantal cliënten groeide vanaf het begin af aan gestaag, en het groeit nog steeds. Als mensen begrijpen dat er een landgenoot werkt als psycholoog of counselor bij een organisatie in de buurt, dan zullen ze om hulp vragen en de instroom zal op gang komen. 

Wat kunt u verwachten? 

Hoewel Oekraïense professionals waardevolle expertise en culturele inzichten meebrengen, zijn er ook uitdagingen waar u als GGZ-instelling rekening mee moet houden. Volgens Olga is het belangrijk om de professionals vanaf het begin af aan goed te begeleiden: 

Zorg voor een duidelijke onboarding
Veel Oekraïense professionals zijn bekend met andere werkmethodes en hebben mogelijk niet direct inzicht in hoe administratieve en juridische processen in Nederland werken. Boek daarom in het begin voldoende tijd in om vragen te beantwoorden, ga er niet vanuit dat men alles wel zal weten. Bepaal samen hoe jullie de samenwerking tot een succes kunnen maken. Wat is hier voor nodig, wie benader je waarvoor, welke tools kunnen helpen, hoe begin je, hoe en voor wie rapporteer ik; dat soort vragen. Door hier echt de tijd voor te nemen zult u allemaal het maximale uit de samenwerking halen: uw organisatie, de psycholoog en de cliënten. 

Stel iemand aan als supervisor
We zijn in Nederland erg gehecht aan onze autonomie. Dit kan voor buitenlandse werknemers vaak overweldigend zijn. Als zij geen vragen stellen, gaat u er als organisatie vast vanuit dat ze alles weten. Dat is niet zo. Zorg ervoor dat de professional in ieder geval in de eerste weken goed begeleid wordt. 

Verlies niet de focus

In februari is het alweer drie jaar geleden dat de oorlog in Oekraïne begon. Hoewel er echt goede stappen zijn gemaakt in het bieden van psychosociale en psychologische hulp aan Oekraïeners in Nederland worden de problemen niet minder groot. Integendeel. Olga drukt ons daarom op het hart om de focus op de ondersteuning voor Oekraïeners in Nederland niet te verliezen. “Laat je niet afleiden.” Er zijn duizenden Oekraïeners in Nederland die al drie jaar in zeer moeilijke omstandigheden leven. Ze zijn ver van huis, ze zijn bezorgd, ze willen graag terug. Dat maakt hun psychische gezondheid kwetsbaar. 

“Ik hoop echt dat iedereen die betrokken is niet moe zal worden. Dat zeg ik, omdat ik denk dat veel mensen moe worden van de oorlog. Niet alleen Oekraïners, maar ook Nederlanders. Maar ik denk dat het nu nog niet de tijd is om te ontspannen.”

Albina Gizatova, Afdelingsmanager bij het Leger des Heils

Albina Gizatova, zelf een Oekraïense, meldde zich in 2022 direct aan bij de gemeente in Venlo toen ze hoorde dat er Oekraïense ontheemden naar Venlo zouden komen. Al snel werd ze gebeld door het Leger des Heils om de eerste 45 Oekraïeners die onderweg waren welkom te heten. Ze zegde haar baan op en voor ze het doorhad werkte ze als woonbegeleider op de opvanglocatie.

Nu, bijna drie jaar later, is Albina afdelingsmanager bij een van de twee, en binnenkort drie opvanglocaties met in totaal 460 ‘deelnemers’ uit Oekraïne. Al vrij snel ging de gemeente Venlo een samenwerking aan met een Oekraïense ggz-professional. PsyGlobal sprak met Albina over deze samenwerking.

“Soms kijk je eventjes, sta je even stil en denk je, wow.”

Alles regelen

Toen Albina zich in 2022 meldde om de eerste groep Oekraïeners welkom te heten, was er nog niets geregeld. Er was een opvanglocatie, de Beerendonck, een voormalig bejaardenhuis, maar verder was er nog niets. “We moesten dat gewoon allemaal regelen, de catering, zorg, alles, maar het is ons binnen twee maanden gelukt om alles klaar te krijgen.” 

Het team van Albina bij het Leger des Heils bestaat uit 11 woonbegeleiders. Het is een echt dream team volgens haar, met mensen die Oekraïens, Russisch, Pools, Engels en Nederlands spreken. Samen met een andere manager bestieren ze, naast de Beerendonck, ook locatie Californië, een mobile home park waar de gemeente 100 chalets huurt. 

Op de Beerendonck is een aparte zorgvleugel gecreëerd met zeven aparte kamers voor mensen die een flinke rugzak hebben, vaak een verslaving of psychische aandoening, en die extra aandacht en begeleiding krijgen. 

 

Een Oekraïense psycholoog op locatie

Het team van woonbegeleiders ging direct na de aankomst van de Oekraïeners op zoek naar manieren om hen psychologisch te ondersteunen. Ze maakten voor een aantal deelnemers een afspraak bij de huisarts, maar deze wist op dat moment nog niet goed wat te doen met deze nieuwe groep patiënten. Daar kwam dus nog geen vervolg op. Dat was nogal een teleurstelling. Gelukkig bleek een van de deelnemers op de locatie een achtergrond te hebben in psychologie, en via PsyGlobal werd hij ingezet om psychosociale hulp te bieden aan de andere deelnemers op de locatie. De samenwerking met deze psycholoog liep ten einde toen hij naar een andere gemeente verhuisde, maar tot op heden werkt er een Oekraïense professional op beide locaties van het Leger des Heils in Venlo. 

 

Albina was direct heel enthousiast over de samenwerking. Ze wilde zo snel mogelijk mensen mentaal kunnen ondersteunen, en dat dat op locatie kon, was helemaal praktisch. Als de behoefte er is, kan er al binnen een paar dagen een consult worden gepland. Ze wil hierbij direct een groot compliment geven aan de gemeente: “We hebben de samenwerking met de gemeente zo fijn geregeld. We zitten elke week een keer met elkaar aan tafel, de gemeente luistert echt naar ons: Wat zijn de behoeften? Hoe kunnen we dit oplossen?”

Maar niet alleen de samenwerking met de gemeente is goed geregeld. Ook het contact met het netwerk van wijkteam, crisisdienst, raad van de kinderbescherming, veilig thuis is erg goed; iedereen werkt samen, en iedereen profiteert van de samenwerking met de Oekraïense psycholoog. 

 

Het taboe doorbreken

Albina is trots op de bijzondere band die haar team heeft met alle deelnemers op hun locaties. Mensen komen proactief naar de woonbegeleiders toe met hulpvragen, en haar team staat altijd klaar om met deelnemers een kop koffie te drinken. Soms komen er tijdens zo’n gesprek psychische klachten naar boven. Haar team kan indien nodig doorverwijzen naar het spreekuur van de Oekraïense psycholoog op locatie. Het feit dat mensen met hun problemen proactief naar de woonbegeleiders komen zegt echt iets over die bijzondere band die is opgebouwd. 

Het is voor Albina erg belangrijk dat het taboe op mentale problemen wordt doorbroken: “Als je hoofdpijn hebt, doe je daar ook iets aan. Dat moet je ook gewoon doen bij psychische klachten, beschouw het als een ziekte, waar je iets aan kunt doen.” Op deze manier kijken naar psychische klachten is niet gebruikelijk voor Oekraïeners. “Daar praten we erover met onze vriendinnen of een buurvrouw, dan is het uit de lucht en gaan we door.”

 

De aanwas van nieuwe cliënten voor de Oekraïense psycholoog gaat organisch. Deelnemers praten met elkaar, spreken iemand die een sessie met de psycholoog heeft gehad en komen de woonbegeleiders vragen of zij ook een afspraak kunnen krijgen. Het is een kettingreactie. 

 

De hulpvraag verandert

In het eerste jaar na het begin van de oorlog zag Albina vooral veel trauma om zich heen. Mensen waren echt in shock. Nu, bijna drie jaar later, ziet ze dat het vaak het topje van de ijsberg was. Enerzijds waren reeds aanwezige psychische klachten tijdelijk bedolven onder een laag adrenaline, en steken die nu weer de kop op, en anderzijds ontstaan er veel problemen door de situatie waar Oekraïeners zich in bevinden: de onzekerheid, gebrek aan privacy en structuur, gebrek aan vaderfiguren in families, kinderen in de pubertijd. Deze cocktail maakt een psycholoog of andersoortige psychische hulp op opvanglocaties echt noodzakelijk. Albina: “We praten steeds over bed, bad, brood. Ik zou daar echt een psycholoog aan toevoegen. Het is een basisbehoefte.” 

 

Veel ellende voorkomen

Onrust, agressie, verslavingen.. er zijn de laatste maanden veel negatieve verhalen in het nieuws over de situatie in opvanglocaties voor Oekraïeners en andere vluchtelingen. Albina is er erg trots op dat het in Venlo goed gaat. De aanwezigheid van een Oekraïense psycholoog heeft hier zeker aan bijgedragen. Bovendien is er die speciale zorgvleugel, waar ze mensen extra aandacht en begeleiding kunnen geven. Maar ook de bijzondere band die haar team heeft met de deelnemers heeft impact: “Als het een keer mis gaat, dan komt de deelnemer naar ons toe om excuses aan te bieden. ‘Ik heb het gevoel dat ik jullie heb teleurgesteld. Jullie doen zoveel voor ons.’ Soms kijk je je eventjes, sta je even stil en denk je, wow.”

 

 

Lees hier ook ons interview met Corma Poelen, GZ-psychologe, over de samenwerking met haar Oekraïense collega

 

PsyGlobal Recruitment Process Outsourcing

PsyGlobal matcht anderstalige ggz-professionals met Nederlandse organisaties. Op het moment dat een Nederlandse GGZ-instelling, huisartsenpraktijk, gemeente of GGD op zoek is naar een anderstalige professional kunnen wij ingeschakeld worden. PsyGlobal heeft inmiddels een pool opgebouwd van goed gekwalificeerde ggz-professionals die op korte termijn geplaatst kunnen worden als basispsycholoog, POH-GGZ, social worker of counselor. PsyGlobal ontzorgt organisaties in het proces van werven, selecteren, matchen en plaatsen, ook wel Recruitment Process Outsourcing (RPO) genoemd.

In dit artikel beschrijven we wat RPO precies is, wat de voordelen zijn van deze manier van werken, en hoe RPO met PsyGlobal er uit kan zien.

RPO 101

RPO, of Recruitment Process Outsourcing, is het overdragen van de verantwoordelijkheid voor het wervingsproces van een werkgever aan een externe specialist. Deze externe dienstverlener (in dit geval PsyGlobal) neemt verantwoordelijkheid voor het werven en selecteren van kandidaten namens de organisatie. De externe specialist voert taken uit als het plaatsen van vacatures, het screenen van cv’s, het uitvoeren van screening interviews, het coördineren van sollicitatiegesprekken en het afhandelen van de administratieve processen die verband houden met de werving van personeel. 

In het specifieke geval van PsyGlobal wordt niet alleen de werkgever ondersteund in het proces, maar ook de kandidaat. Zo geven we informatie over het proces van diploma validatie. Daarnaast helpen we de kandidaat bij het maken van een cv en in de voorbereiding van een interview. Tenslotte organiseren we intervisie en bieden we opleidingen en trainingen aan die van pas komen in hun toekomstige werk. Denk hierbij aan trainingen in Cognitieve Gedragstherapie (CGT), EMDR of Schema Focused Therapy (SFT), maar ook webinars over bijvoorbeeld beroepsethiek in Nederland.

 

Voordelen van RPO

Een eerste voordeel van RPO is tijdwinst. De externe recruiter neemt een groot deel van de werkzaamheden uit handen. Het vinden van kandidaten, het screenen, een eerste interview, het plannen van verdere gesprekken met de organisatie en indien nodig de onderhandeling met de kandidaat. En vervolgens ondersteunen we in administratieve taken als contracten en het verzamelen van de vereiste documentatie en indien nodig achtergrondcontroles. Behalve een significante tijdwinst, heeft RPO nog vele andere voordelen:

Omdat de externe specialist veel kennis heeft van de markt (en in het geval van PsyGlobal zelfs een pool van geschikte kandidaten) is werving vele malen efficiënter, sneller en daardoor voordeliger. PsyGlobal biedt de garantie dat ‘onze’ kandidaten beschikken over de juiste kennis en kunde en voldoen aan alle vereisten om werkzaam te mogen zijn in Nederland en in de specifieke functie waar het om gaat. De kwaliteit van de kandidaat is dus gegarandeerd. Bovendien bieden we ondersteuning in de onboarding, wat weer significante tijdwinst, maar ook een succesvolle integratie in de organisatie oplevert.

Tenslotte biedt RPO via PsyGlobal nog een specifiek voordeel, en dat is cultuursensitieve recruitment. Onze recruiters spreken de taal van de kandidaten en kennen culturele nuances die in het recruitmentproces van belang kunnen zijn. Er is geen kans op verwarring door taalbarrières of misverstanden door culturele verschillen. Bovendien kennen onze recruiters de kandidaten vaak persoonlijk, vanuit een sociaal netwerk, wat de kans op een goede match vergroot.

 

Hoe ziet Recruitment Process Outsourcing er bij PsyGlobal uit? 

Als u de wens heeft om een internationale ggz-professional aan te nemen, kunt u contact opnemen met PsyGlobal. U kunt hier direct een afspraak met ons inplannen.

Tijdens deze afspraak gaan we samen kijken wat uw wensen en voorkeuren zijn. Na de afspraak stellen we een opdrachtbevestiging voor u op. In deze Bevestiging van Opdracht herhalen we uw wensen herhalen en leggen we de volgende stappen aan u uit. Als u hiermee akkoord bent, gaan wij aan de slag met het vinden van de juiste kandidaat voor uw organisatie. Dit kan snel, omdat we inmiddels een uitgebreide database hebben met een groot aantal goed gekwalificeerde psychologen uit verschillende landen.

Op basis van uw wensen (taal, ervaring, beschikbaarheid, locatie en doelgroep) leggen we u de – volgens ons – best passende kandidaat aan u voor, middels een anoniem cv. Met deze kandidaat plannen we voor u een online sollicitatiegesprek in. Als er een match is, gaan we met die kandidaat verder in het proces. Zo niet, dan zullen we u een andere kandidaat voorstellen, tot er een match is. 

Zodra er een match is, kunt u de kandidaat zelf in dienst nemen of kiezen voor een uitzendingsconstructie. In dat laatste geval stelt PsyGlobal een inleenovereenkomst voor u, en een arbeidsovereenkomst voor de kandidaat op. De kandidaat komt dan dus in dienst bij PsyGlobal en wordt aan uw organisatie uitgezonden. PsyGlobal zal altijd marktconform inschalen volgens de geldende CAO waarbinnen de kandidaat gaat werken. Vanaf dat moment kan de kandidaat worden ingezet bij uw instelling. 

We zetten kandidaten voor minimaal acht uur per week in bij organisaties, maar we streven naar minimaal 24 uur per week. 

 

Hoe verder? 

Als er een anderstalige ggz-professional gestart is bij uw organisatie blijft PsyGlobal nauw betrokken, zowel met de kandidaat als met uw organisatie. We bieden de professional regelmatig trainingen en intervisie aan, en nemen op gezette tijden contact met u op om te horen hoe de samenwerking gaat. 

Het kan natuurlijk voorkomen dat de samenwerking niet goed verloopt, of dat de kandidaat toch geen juiste match is voor uw organisatie. Op dat moment gaan we in overleg op zoek naar een nieuwe match. Wij bieden u daarbij een garantieperiode van 6 maanden, waarin wij kosteloos een vervangende kandidaat voor u zoeken.

 

Wilt u ook samenwerken met een internationale ggz-professional binnen uw organisatie? Neem dan vrijblijvend contact met ons op. Plan hier een afspraak in met onze accountmanager.

Bronnen:

https://www.randstadsourceright.com/our-solutions/rpo/what-is-rpo/

https://hetrecruitingkantoor.nl/vraag-antwoord/wat-is-recruitment-process-outsourcing/

https://mijnsalesrecruiter.nl/recruitment/proces/outsourcing-rpo/

https://www.adp.com/resources/articles-and-insights/articles/w/what-is-rpo-recruitment-process-outsourcing.aspx